Oku · Anla · Pekiştir
Konu anlatımı
2008/9 ve 2008/17 Sayılı Vakıflar Genelgeleri
Bu konu, vakıfların taşınmaz işlemlerinde kimin temsil yetkisine sahip olduğunu, hangi belge ve kararların aranacağını, hangi tescil yollarının uygulanacağını ve hangi taleplerin karşılanamayacağını öğretir. 2008/9 sayılı Genelge temel çerçeveyi kurar; 2008/17 sayılı Genelge ise vakıf kültür varlıklarının devri, Vakıflar Genel Müdürlüğünün temsili ve vakfedilen taşınmazların tescili bakımından bu çerçeveyi tamamlar.
Öğrenme hedefleri
Bu konuyu tamamlayan öğrenci:
- Mazbut, mülhak, esnaf ve yeni vakıfların yönetim ve temsil biçimlerini ayırt eder.
- Uzun süre yönetici atanmayan mülhak vakıfta uygulanacak temsil yolunu belirler.
- Vakıf taşınmazı üzerinde tasarrufta bulunacak organ ve kişinin yetkisinin nasıl doğrulanacağını açıklar.
- Mülhak vakıf satışında aranacak özel kararı belirler.
- Tapuda kayıtlı olmayan hayrat taşınmazı, vakıf şerhli taşınmazı ve icareteynli veya mukataalı taşınmazı birbirinden ayırır.
- Zilyetliğe ve kazandırıcı zamanaşımına dayalı taleplerin hangi vakıf taşınmazlarında karşılanmayacağını uygular.
- Vakıf kültür varlığının mazbut vakıf adına tescil sürecini adım adım kurar.
- Hayrat taşınmazlar ile Vakıflar Genel Müdürlüğüne ve mazbut vakıflara ait taşınmazların haciz ve rehin rejimlerini karşılaştırır.
- Tapu harcı ve döner sermaye hizmet bedeli muafiyetinin kapsamını doğru belirler.
- Vakıflar Genel Müdürlüğünü temsil eden bölge müdürünün ve yetkilendirdiği memurun işlem yetkisini değerlendirir.
- Vakfedilen taşınmazın mahkeme bildirimi üzerine tescilinde gerekli belgeyi, tescil adına ve sorumluluğu belirler.
1. Düzenlemelerin birlikte okunması
2008/9 sayılı Genelge, 5737 sayılı Vakıflar Kanununun tapu işlemlerini ilgilendiren hükümlerini dört ana grupta ele alır:
- Vakıfların tapu işlemlerinde temsili,
- Taşınmaz iktisap ve tescil işlemleri,
- Haciz ve rehin işlemleri,
- İstisna ve muafiyetler.
2008/17 sayılı Genelge, 2008/9 sayılı Genelgeye ek niteliğindedir. Üç konuda ayrıntı getirir:
- Vakıf kültür varlıklarının devri ve tescili,
- Vakıflar Genel Müdürlüğünün bölge müdürü veya yetkilendirilmiş memur tarafından temsili,
- Vakfedilen taşınmazların mahkeme bildirimi üzerine vakıf tüzel kişiliği adına tescili.
Bu nedenle bir olay çözülürken yalnız taşınmazın vakıfla ilişkili olması yeterli değildir. Önce vakıf türü, sonra taşınmazın niteliği, ardından talep edilen işlem, son olarak da temsil ve belge dayanağı belirlenmelidir.
2. Vakıf türüne göre yönetim ve temsil
2.1. Temel ayrım
| Vakıf türü | Yönetim ve temsil biçimi | Özel dikkat noktası |
|---|---|---|
| Mazbut vakıf | Vakıflar Genel Müdürlüğünce yönetilir ve temsil edilir. | Yönetim ve temsil doğrudan Genel Müdürlüktedir. |
| Mülhak vakıf | Vakıflar Meclisince atanacak yöneticiler eliyle yönetilir ve temsil edilir. | On yıl süreyle yönetici atanmaması veya yönetim organı oluşturulmaması özel sonuca bağlanmıştır. |
| Esnaf vakfı | Vakıflar Meclisince atanacak yöneticiler eliyle yönetilir ve temsil edilir. | Taşınmaz tasarrufunda yetkili organ ve kişi ayrıca doğrulanır. |
| Yeni vakıf | Yönetim organı vakıf senedine göre oluşturulur. | Yönetim organında görev alanların çoğunluğu Türkiye'de yerleşik olmalıdır. |
| Cemaat vakfı | Bu düzenlemelerde genel yönetim biçimi ayrıca açıklanmaz. | Taşınmaz tasarruflarında vakfın faalliği, yetkili organı ve işlem yapacak kişi yönünden inceleme yapılır. |
Yeni vakıflar bakımından iki unsur birlikte aranır: yönetim organının vakıf senedine göre oluşturulması ve bu organda görev alanların çoğunluğunun Türkiye'de yerleşik bulunması. Bunlardan yalnız birinin gerçekleşmesi yeterli değildir.
2.2. On yıl yönetici atanmayan mülhak vakıf
Bir mülhak vakfa on yıl süreyle yönetici atanmamış veya yönetim organı oluşturulmamışsa, temsil boşluğu kendiliğinden başka bir makama geçmez. Önce mahkeme kararı gerekir. Mahkeme kararından sonra vakıf, Vakıflar Genel Müdürlüğünce yönetilir ve temsil edilir.
Karar mantığı şöyledir:
- Vakfın mülhak vakıf olduğu belirlenir.
- Yönetici atanmama veya yönetim organı oluşturulmama süresinin on yıl olup olmadığı incelenir.
- Mahkeme kararının bulunup bulunmadığı kontrol edilir.
- Bu koşullar birlikte gerçekleşmişse yönetim ve temsil Vakıflar Genel Müdürlüğünce yürütülür.
3. Taşınmaz tasarrufunda yetki ve belge denetimi
3.1. Yetki incelemesinin üç ayrı boyutu
Cemaat, esnaf ve yeni vakıfların taşınmazlarıyla ilgili tasarruflarında üç farklı konu birbirine karıştırılmamalıdır:
- Vakfın işlem ehliyeti ve faalliği: Merkezi sicil veya esas defter numarası belirtilerek vakfın faal ve malları üzerinde tasarrufta bulunmaya ehil olduğu ortaya konulur.
- Yetkili organ: Vakıf malları üzerinde tasarrufa karar verecek organın hangisi olduğu belirlenir.
- İşlem yapacak kişi: Tapu müdürlüğünde işlem yapmaya yetkili kişinin adı ve soyadı gösterilir.
Bu üç unsur farklı sorulara cevap verir. Vakfın faal olması, işlem yapan kişinin yetkili olduğunu tek başına kanıtlamaz. Yetkili kişinin adının yazılması da hangi organın tasarruf kararı vereceğini göstermeye yetmez.
3.2. Mülhak vakıf taşınmazının satışı
Mülhak vakıfların taşınmaz satışına Vakıflar Meclisi karar verir. Satış işleminde vakıf yetkilisi, Vakıflar Meclisi kararını kapsayan yazıyı tapu müdürlüğüne sunar. Bu yazı, ilgili Vakıflar Bölge Müdürlüğünce vakıf yetkilisine verilir.
Burada iki düzey ayrılmalıdır:
- Vakfı kimin yönettiği ve temsil ettiği,
- Belirli satış işlemi için hangi kararın gerektiği.
Mülhak vakfın temsil biçiminin belirlenmesi, satışa özgü Vakıflar Meclisi kararının aranmasını ortadan kaldırmaz.
3.3. Başlangıçta özgülenen ve sonradan edinilen mal ve haklar
Mülhak, cemaat ve esnaf vakıfları ile yeni vakıflar bakımından işlem dayanağı, mal veya hakkın vakıfla bağlantısının niteliğine göre ayrılır:
| Mal veya hakkın durumu | Tapu işleminin dayanağı |
|---|---|
| Vakfa başlangıçta özgülenen mal ve hak | Mahkeme kararı |
| Vakfın sonradan iktisap ettiği mal ve hak | Bağımsız ekspertiz kuruluşunca düzenlenen rapora dayalı vakıf yetkili organı kararı |
Bu ayrımda belirleyici olan, taşınmazın yalnız vakfa ait olması değil, vakıf malvarlığına hangi aşamada girdiğidir.
4. Vakıfların mal edinme ve tasarruf yetkisi
Vakıflar mal edinebilir ve malları üzerinde her türlü tasarrufta bulunabilir. Bu genel yetki, her özel işlemin aynı organ tarafından yürütüleceği anlamına gelmez.
Vakıflar Genel Müdürlüğüne ve mazbut vakıflara ait akar mallar ile hakların daha yararlı olanlarla değiştirilmesi, paraya çevrilmesi veya değerlendirilmesi konusunda Vakıflar Meclisi yetkilidir.
Bu nedenle iki kural birlikte okunur:
- Genel kural: Vakıflar mal edinebilir ve tasarrufta bulunabilir.
- Özel yetki kuralı: Genel Müdürlüğe ve mazbut vakıflara ait akar mallar ile hakların daha yararlı olanlarla değiştirilmesi, paraya çevrilmesi veya değerlendirilmesi Vakıflar Meclisinin yetkisindedir.
5. Taşınmaz iktisap ve tescil işlemleri
5.1. Tapuda tescilli olmayan hayrat taşınmaz
Mazbut vakfa ait olup tapuda tescilli olmayan hayrat taşınmaz, Vakıflar Genel Müdürlüğünün talebi üzerine ilgili vakıf adına tescil edilir. Burada talepte bulunan kurum ile adına tescil yapılan kişi aynı değildir:
- Talepte bulunan: Vakıflar Genel Müdürlüğü,
- Adına tescil yapılan: İlgili vakıf.
5.2. Zilyetliğe dayalı tescil talebi
Vakıf taşınmazları üzerinde zilyetlik yoluyla kazanma hükümleri uygulanmaz. Bu nedenle yalnız zilyetliğe dayanılarak istenen tescil talebi yerine getirilmez. Uzun süre kullanım, tek başına vakıf taşınmazının zilyetlik yoluyla kazanılmasını sağlamaz.
Hayrat taşınmazlar bakımından yasak daha açık bir sonuç doğurur: Bu taşınmazlarda mülkiyet veya irtifak hakkı için kazandırıcı zamanaşımına dayanılarak yapılan talepler karşılanmaz.
5.3. İcareteynli ve mukataalı taşınmazlar
İcareteynli veya mukataalı taşınmazın tasarruf edeni ya da maliki:
- Mirasçı bırakmadan ölürse,
- Kaybolursa,
- Mübadil duruma düşerse, taşınmazın mülkiyeti ilgili vakıf adına tescil edilir.
Sonucun doğması için taşınmazın bu iki nitelikten birini taşıması ve belirtilen olaylardan birinin gerçekleşmesi gerekir.
5.4. Vakıf şerhli taşınmaz ve taviz bedeli
Vakıf şerhi bulunan taşınmazın temliki tasarrufunda, taviz bedelinin tamamının ödendiğini gösteren belge sunulmalıdır. Kısmi ödeme veya ödemenin yalnız beyan edilmesi yeterli değildir. Belge sunulduğunda talep karşılanır.
6. Vakıf kültür varlıklarının mazbut vakıf adına tescili
6.1. Uygulama koşulları
Vakıf yoluyla meydana gelmiş bir kültür varlığı, zaman içinde aşağıdaki idarelerden birinin mülkiyetine geçmiş olabilir:
- Hazine,
- Belediye,
- Özel idare,
- Köy tüzel kişiliği.
Taşınmazın vakıf yoluyla meydana geldiği belirlenirse mazbut vakıf adına tescil yolu gündeme gelir. Bu tespit için aşağıdaki belge gruplarından biri veya birkaçı kullanılabilir:
- Vakfiyeler,
- Vakıf veya tapu kütüklerindeki kayıtlar,
- Kadastro tespit evrakı,
- Fermanlar ve beratlar,
- Atik senetler ve yoklama kayıtları,
- Kitabeler ve tarihî kayıtlar,
- Müze kayıtları ve tescil kayıtları,
- Mülkname, temessük ve tefviz belgeleri,
- hazine-i hassa, mütevelli, mültezim ve sipahi senetleri.
Belge listesi kümülatif değildir; tespit bir belgeyle de birden fazla belgeyle de yapılabilir. Önemli olan, eserin vakıf yoluyla meydana gelmiş vakıf kültür varlığı olduğunu ortaya koymasıdır.
6.2. İşlem sırası
Vakıf kültür varlığının tescilinde karar dizisi şöyledir:
- Taşınmazın vakıf yoluyla meydana gelmiş kültür varlığı olduğu, sayılan belge veya kayıtlardan biri ya da birkaçıyla tespit edilir.
- Vakıflar Bölge Müdürlüğü tescil talebinde bulunur.
- Devri engelleyici bir şerh bulunup bulunmadığı incelenir.
- Engelleyici şerh yoksa taşınmaz mazbut vakıf adına tescil edilir.
- Tescilin sonucu, taşınmazın maliki olan ilgili idareye bildirilir.
Bu yolda tescil talebinin sahibi Vakıflar Bölge Müdürlüğüdür. Tescil, talepte bulunan bölge müdürlüğü adına değil, mazbut vakıf adına yapılır. Bildirim ise tescilden önce izin almak için değil, tescil sonucunu taşınmazın önceki maliki olan idareye duyurmak için öngörülmüştür.
6.3. Devri engelleyici şerhin etkisi
Vakıf kültür varlığının niteliği ve belge dayanağı belirlenmiş olsa bile devri engelleyici bir şerh varsa, şerhsiz olma koşuluna bağlı tescil yolu tamamlanamaz. Bu nedenle kültür varlığı niteliği ile sicildeki engel ayrı ayrı incelenir.
7. Haciz, rehin ve kazandırıcı zamanaşımı
7.1. Hayrat taşınmazlar
Vakıfların hayrat taşınmazları haczedilemez ve rehnedilemez. Ayrıca bu taşınmazlarda mülkiyet veya irtifak hakkı için kazandırıcı zamanaşımına dayalı talepler karşılanmaz.
7.2. Vakıflar Genel Müdürlüğüne ve mazbut vakıflara ait taşınmazlar
Vakıflar Genel Müdürlüğüne ve mazbut vakıflara ait taşınmazlar Devlet malı imtiyazından yararlanır. Bu nedenle bu taşınmazlara yönelen haciz ve rehin talepleri karşılanmaz.
7.3. İki yasağın ayrımı
| Taşınmaz grubu | Sonuç | Kuralın dayanağı |
|---|---|---|
| Hayrat taşınmaz | Haciz ve rehin talebi karşılanmaz; mülkiyet ve irtifak hakkı için kazandırıcı zamanaşımı uygulanmaz. | Hayrat niteliğine bağlı koruma |
| Vakıflar Genel Müdürlüğüne veya mazbut vakfa ait taşınmaz | Haciz ve rehin talebi karşılanmaz. | Devlet malı imtiyazı |
Aynı talep iki farklı nedenle reddedilebilir. Örneğin mazbut vakfa ait taşınmaz aynı zamanda hayrat ise hem hayrat niteliğine bağlı koruma hem de mazbut vakfa ait taşınmazların yararlandığı imtiyaz gündeme gelir. Buna karşılık, yalnız bir sonucun aynı olması, iki kuralın kapsamının bütünüyle aynı olduğu anlamına gelmez.
8. Tapu harcı ve döner sermaye hizmet bedeli muafiyeti
Vakıflar Genel Müdürlüğü ve mazbut vakıflara ait taşınmazlarla ilgili tapu işlemleri:
- Tapu harcı,
- Döner sermaye hizmet bedeli aranmadan karşılanır.
Muafiyet yalnız tek bir ödeme kalemine ilişkin değildir; her ikisini de kapsar. Bununla birlikte düzenleme, bütün vakıf türleri için genel bir muafiyet kurmaz. Yeni, cemaat, esnaf veya mülhak vakıf sırf vakıf niteliğini ileri sürerek bu hükümden yararlandırılamaz.
9. Vakıflar Genel Müdürlüğünün temsili
9.1. Bölge müdürünün temsil yetkisi
Bölge müdürü, Vakıflar Genel Müdürlüğünü:
- Mahkemelerde,
- Diğer kurul ve makamlarda temsil edebilir.
Bölge müdürü bu sıfatla başka memurları da vekil tayin edebilir.
9.2. İşlem alanı
Bölge müdürü veya onun vekil tayin ettiği memur, Genel Müdürlük adına şu işlerde hareket edebilir:
- İnşa,
- Tamir,
- Kiralama,
- Kiraya verme,
- Alım,
- Satım,
- Şerh,
- İhale.
Bu sayım, temsil yetkisinin yalnız dava takibiyle sınırlı olmadığını; taşınmaz ve ihale işlemlerine de uzandığını gösterir.
9.3. Yetkilendirilen memurda belge kontrolü
İşleme bölge müdürü değil, onun yetkilendirdiği başka bir memur katılıyorsa görevlendirmeye ilişkin belge aranır. İşlemin sayılan yetki alanlarından birine girmesi tek başına yeterli değildir; memurun o işlem için Genel Müdürlük adına hareket etme yetkisinin belgelendirilmesi gerekir.
Bu temsil biçimi, mazbut vakfın Vakıflar Genel Müdürlüğünce yönetilip temsil edilmesi kuralıyla bağlantılıdır; ancak inceleme sorusu farklıdır:
- Mazbut vakıfta hangi kurum temsilcidir? Vakıflar Genel Müdürlüğü.
- Genel Müdürlük adına somut işlemde kim hareket edebilir? Bölge müdürü veya onun vekil tayin ettiği memur.
10. Vakfedilen taşınmazın tapuya tescili
Vakfedilen bir taşınmaz hakkında tescile karar veren mahkeme:
- Vakıf senedinin bir örneğini kararına ekler,
- Taşınmazın vakıf tüzel kişiliği adına tescil edilmesini tapu idaresine bildirir.
Tapu idaresi bu bildirim üzerine tescili vakıf tüzel kişiliği adına yapar. Tescil işleminden vakıf yöneticileri sorumludur.
Burada üç özne ve üç ayrı görev vardır:
| Özne | Görev |
|---|---|
| Mahkeme | Tescile karar verir, vakıf senedi örneğini ekler ve tapu idaresine bildirir. |
| Tapu idaresi | Bildirim üzerine vakıf tüzel kişiliği adına tescili yapar. |
| Vakıf yöneticileri | Tescil işleminden sorumludur. |
Mahkeme kararının bulunması tek başına süreçteki bütün unsurları tamamlamaz; vakıf senedinin bir örneğinin eklenmesi ve bildirimin tapu idaresine yapılması gerekir.
11. Çözümlü uygulamalar
Uygulama 1 — Yeni vakıf yönetim organı
Olay: Yeni vakfın yönetim organı vakıf senedine uygun oluşturulmuş, ancak üyelerin çoğunluğu Türkiye dışında yerleşiktir.
Belirleyici bilgi: Yeni vakıfta yalnız senede uygun oluşum değil, yönetim organında görev alanların çoğunluğunun Türkiye'de yerleşik olması da aranır.
Sonuç: Yönetim organının kuruluş biçimi tek başına yeterli değildir; yerleşiklik çoğunluğu koşulu sağlanmamıştır.
Uygulama 2 — Mülhak vakıf satışı
Olay: Mülhak vakıf yetkilisi, taşınmaz satışı için genel temsil belgesini sunmuş; Vakıflar Meclisi kararını kapsayan yazıyı sunmamıştır.
Belirleyici bilgi: Mülhak vakıf taşınmazının satışı Vakıflar Meclisinin kararına bağlıdır.
Sonuç: Genel temsil belgesi satışa özgü kararı ikame etmez. Vakıflar Meclisi kararını kapsayan yazı aranır.
Uygulama 3 — Vakıf şerhli taşınmaz
Olay: Vakıf şerhli taşınmazın devri istenmiş, taviz bedelinin yarısının ödendiği belgelenmiştir.
Belirleyici bilgi: Temliki tasarruf talebinin karşılanması için taviz bedelinin tamamının ödendiğini gösteren belge gerekir.
Sonuç: Kısmi ödeme yeterli değildir; tam ödeme belgesi sunulmadan talep karşılanmaz.
Uygulama 4 — Belediye mülkiyetindeki vakıf kültür varlığı
Olay: Belediye adına kayıtlı taşınmazın vakıf yoluyla meydana geldiği vakfiye ve kadastro tespit evrakıyla belirlenmiş; Vakıflar Bölge Müdürlüğü tescil istemiş; devri engelleyici şerh bulunmamıştır.
Belirleyici bilgi: Kamu idaresi mülkiyetine geçmiş vakıf kültür varlığı, belgeyle tespit, bölge müdürlüğü talebi ve engelleyici şerhin yokluğu koşullarıyla mazbut vakıf adına tescil edilir.
Sonuç: Tescil mazbut vakıf adına yapılır ve sonuç taşınmazın maliki olan belediyeye bildirilir.
Uygulama 5 — Yetkilendirilmiş memur
Olay: Bölge müdürü adına satış işlemine katılan memur, sözlü olarak görevlendirildiğini belirtmiş; görevlendirme belgesi sunmamıştır.
Belirleyici bilgi: Satış, yetki kapsamındaki işlemlerden biridir; ancak başka memurun temsil yetkisi görevlendirme belgesiyle ortaya konulmalıdır.
Sonuç: İşlemin türü temsil kapsamına girse de memurun yetkisi belgelenmeden işlem yürütülmez.
Uygulama 6 — İki farklı tescil yolu
Olay A: Mazbut vakfa ait tapuda tescilli olmayan hayrat taşınmaz vardır.
Sonuç A: Vakıflar Genel Müdürlüğünün talebi üzerine ilgili vakıf adına tescil edilir.
Olay B: Mahkeme, vakfedilen bir taşınmazın vakıf adına tesciline karar vermiştir.
Sonuç B: Mahkeme vakıf senedinin bir örneğini ekleyerek tapu idaresine bildirim yapar; tapu idaresi taşınmazı vakıf tüzel kişiliği adına tescil eder.
Karşılaştırma: Her iki olayda sonuç vakıf adına tescildir; ancak talep makamı ve gerekli belge yapısı farklıdır.
12. Karşılaştırmalı karar tablosu
| Olay | Belirleyici koşul | İşlem sonucu |
|---|---|---|
| Mazbut vakfa ait tescilsiz hayrat taşınmaz | Vakıflar Genel Müdürlüğünün talebi | İlgili vakıf adına tescil |
| Vakıf taşınmazında yalnız zilyetliğe dayalı tescil | Zilyetlik yoluyla kazanma iddiası | Talep karşılanmaz |
| İcareteynli veya mukataalı taşınmazın maliki mirasçısız ölür | Taşınmaz niteliği ve mirasçısız ölüm | İlgili vakıf adına tescil |
| Vakıf şerhli taşınmazın temliki | Taviz bedelinin tamamının ödendiğine ilişkin belge | Talep karşılanır |
| Kamu idaresi mülkiyetindeki vakıf kültür varlığı | Belgeyle tespit, bölge müdürlüğü talebi, engelleyici şerhin yokluğu | Mazbut vakıf adına tescil ve malik idareye bildirim |
| Hayrat taşınmaza haciz veya rehin | Hayrat niteliği | Talep karşılanmaz |
| Genel Müdürlüğe veya mazbut vakfa ait taşınmaza haciz veya rehin | Devlet malı imtiyazı | Talep karşılanmaz |
| Vakfedilen taşınmaz hakkında mahkeme kararı | Vakıf senedi örnekli mahkeme bildirimi | Vakıf tüzel kişiliği adına tescil |
13. Karıştırılabilecek ayrımlar
- Mazbut vakfın temsilcisi ile Genel Müdürlük adına işlem yapan kişi aynı kavram değildir. Mazbut vakfı kurum olarak Vakıflar Genel Müdürlüğü temsil eder; somut işlemde Genel Müdürlük adına bölge müdürü veya onun vekil tayin ettiği memur hareket edebilir.
- Vakfın faal olması, tasarruf organının yetkisini tek başına kanıtlamaz. Faallik, yetkili organ ve işlem yapacak kişi ayrı ayrı belirlenir.
- Mülhak vakfın genel temsil yetkisi, satışa özgü Vakıflar Meclisi kararının yerine geçmez.
- Tam taviz bedeli ile kısmi ödeme aynı sonucu doğurmaz. Temliki tasarruf için tamamının ödendiği belgelenir.
- Vakıf kültür varlığı tespitinde bütün belgelerin birlikte bulunması gerekmez. Biri veya birkaçı yeterli olabilir.
- Kültür varlığı niteliği tespit edilse de engelleyici şerh ayrıca incelenir.
- Hayrat taşınmazların korunması ile mazbut vakıf taşınmazlarının Devlet malı imtiyazı farklı gerekçelerdir.
- Muafiyet bütün vakıflara değil, Vakıflar Genel Müdürlüğü ve mazbut vakıflara ait taşınmaz işlemlerine ilişkindir.
- Vakfedilen taşınmazın tescilinde mahkeme yalnız karar vermez; vakıf senedi örneğini ekleyerek tapu idaresine bildirim yapar.
- Tescil talebinde bulunan ile adına tescil yapılan her zaman aynı kişi değildir. Kültür varlığında talep bölge müdürlüğünden gelir, tescil mazbut vakıf adına yapılır.
14. Hızlı tekrar
- Mazbut vakıfları Vakıflar Genel Müdürlüğü yönetir ve temsil eder.
- Mülhak ve esnaf vakıfları Vakıflar Meclisince atanacak yöneticiler yönetir ve temsil eder.
- Yeni vakfın yönetim organı vakıf senedine göre oluşur; üyelerin çoğunluğu Türkiye'de yerleşik olmalıdır.
- On yıl yönetici atanmayan veya organı oluşturulmayan mülhak vakıf, mahkeme kararıyla Vakıflar Genel Müdürlüğünce yönetilir ve temsil edilir.
- Cemaat, esnaf ve yeni vakıfların taşınmaz tasarrufunda faallik, yetkili organ ve işlem yapacak kişi belirlenir.
- Mülhak vakıf taşınmazı satışında Vakıflar Meclisi kararını kapsayan yazı aranır.
- Mazbut vakfa ait tescilsiz hayrat taşınmaz, Vakıflar Genel Müdürlüğünün talebiyle ilgili vakıf adına tescil edilir.
- Vakıf taşınmazı zilyetlik yoluyla kazanılamaz.
- İcareteynli veya mukataalı taşınmazda mirasçısız ölüm, kaybolma veya mübadil duruma düşme vakıf adına tescil sonucunu doğurur.
- Vakıf şerhli taşınmazın temlikinde taviz bedelinin tamamının ödendiği belgelenir.
- Vakıf kültür varlığı, belgeyle tespit ve Vakıflar Bölge Müdürlüğünün talebi üzerine, engelleyici şerh yoksa mazbut vakıf adına tescil edilir.
- Hayrat taşınmazlar haczedilemez ve rehnedilemez; mülkiyet ve irtifak hakkı için kazandırıcı zamanaşımı uygulanmaz.
- Vakıflar Genel Müdürlüğüne ve mazbut vakıflara ait taşınmazlara haciz ve rehin uygulanmaz.
- Genel Müdürlüğe ve mazbut vakıflara ait taşınmaz işlemlerinde tapu harcı ve döner sermaye hizmet bedeli aranmaz.
- Bölge müdürü Genel Müdürlüğü temsil eder ve başka memuru vekil tayin edebilir; görevlendirilen memurun belgesi aranır.
- Vakfedilen taşınmaz, vakıf senedi örnekli mahkeme bildirimi üzerine vakıf tüzel kişiliği adına tescil edilir.
15. Mini yoklamalar
Mini yoklama 1
Bir yeni vakfın yönetim organı vakıf senedine uygun kurulmuş, ancak üyelerin yarısından fazlası Türkiye dışında yerleşiktir. Hangi koşul eksiktir?
Mini yoklama 2
Mülhak vakıf taşınmazının satışı için yalnız genel temsil belgesi sunulmuştur. Hangi işlem dayanağı ayrıca aranmalıdır?
Mini yoklama 3
Belediye adına kayıtlı vakıf kültür varlığında tescilden önce hangi sicil engeli kontrol edilir?
Mini yoklama 4
Vakıflar Genel Müdürlüğü adına işlem yapan yetkilendirilmiş memurun hangi belgesi aranır?
Mini yoklama 5
Vakfedilen taşınmazın tescilini mahkeme tapu idaresine bildirirken kararına hangi belgenin örneğini ekler?
Mini yoklama cevapları
- Yönetim organında görev alanların çoğunluğunun Türkiye'de yerleşik olması koşulu.
- Vakıflar Meclisi kararını kapsayan yazı.
- Devri engelleyici bir şerhin bulunup bulunmadığı.
- Görevlendirme veya vekil tayinine ilişkin belge.
- Vakıf senedinin bir örneği.